Trả lời nhanh: Sau khi hoàn thiện mặt sàn, cần phủ ẩm ngay (bao tải, vải ẩm, nilon hoặc phun sương) và chưa tưới trực tiếp trong vài giờ đầu. Theo TCVN 8828:2011, sau khoảng 2,5–5 giờ (mùa hanh khô ở miền Bắc khoảng 5–8 giờ), khi tưới thử thấy mặt bê tông không bị hư thì chuyển sang tưới giữ ẩm liên tục cả ngày lẫn đêm. Thời gian bảo dưỡng tối thiểu với bê tông thông thường là 1–6 ngày đêm tùy vùng và mùa, ví dụ mùa khô ở Nam Bộ không dưới 6 ngày đêm. Sàn mái, sân thượng chịu nắng trực tiếp nên giữ ẩm lâu hơn mức tối thiểu.

Vì sao phải bảo dưỡng ẩm bê tông sàn?

Bê tông đông cứng nhờ phản ứng thủy hóa giữa xi măng và nước. Sàn là cấu kiện mỏng, diện tích mặt thoáng lớn, lại chịu nắng gió trực tiếp nên mất nước rất nhanh. Khi mặt sàn khô sớm, phản ứng thủy hóa ở lớp trên bị gián đoạn, dẫn đến:

  • Nứt chân chim, nứt co ngót trên mặt sàn trong những ngày đầu.
  • Mặt bê tông yếu, dễ bong bụi, giảm khả năng chống thấm, nhất là sàn mái và sàn vệ sinh.
  • Cường độ không đạt như mác thiết kế dù đã đặt đúng mác bê tông.

Các trang sản phẩm bê tông tươi trên Nhavui như M250 SCG, M300 Lê Phan đều nhấn mạnh: sau khi đổ, bê tông cần được đầm kỹ, che chắn và bảo dưỡng đủ ẩm để đạt chất lượng ổn định. Nếu đang phân vân chọn mác, đọc bài Bê tông tươi M200, M250, M300: Chọn mác cho móng, cột, sàn.

Giai đoạn bảo dưỡng ban đầu: vài giờ đầu sau khi đổ

TCVN 8828:2011 (Bê tông – Yêu cầu bảo dưỡng ẩm tự nhiên) chia việc bảo dưỡng thành hai giai đoạn liên tục: bảo dưỡng ban đầu và bảo dưỡng tiếp theo. Ở giai đoạn ban đầu:

  • Phủ ngay mặt bê tông vừa hoàn thiện bằng vật liệu đã làm ẩm, hoặc phủ nilon, vải bạt, hoặc phun chất tạo màng theo chỉ dẫn của nhà sản xuất. Cũng có thể phun sương trực tiếp mà không cần phủ.
  • Không tưới nước trực tiếp và không tác động lực lên mặt bê tông; nếu cần chỉ tưới nhẹ lên vật liệu phủ.
  • Việc phủ ẩm là bắt buộc khi trời nắng gắt, nóng khô hoặc có gió Lào.
  • Thời gian giai đoạn này khoảng 2,5–5 giờ vào mùa mưa ẩm ở vùng A và các mùa ở vùng B, C; khoảng 5–8 giờ vào mùa hanh khô ở vùng A. Tại hiện trường, tưới thử nước lên mặt bê tông, thấy mặt không bị hư thì chuyển sang giai đoạn tiếp theo.

Tưới ẩm bao lâu? Thời gian theo TCVN 8828:2011

Ở giai đoạn tiếp theo, phải tưới nước giữ ẩm liên tục mọi bề mặt hở cho tới khi bê tông đạt cường độ bảo dưỡng tới hạn. Bảng 2 của tiêu chuẩn quy định mức tối thiểu cho bê tông nặng thông thường (áp dụng cả bê tông mác cao, bê tông chống thấm, bê tông tự lèn):

Vùng khí hậu Mùa (tháng) Cường độ tới hạn (% R28) Thời gian tối thiểu
Vùng A: từ Diễn Châu (Nghệ An) trở ra Mưa ẩm (4–9)
Hanh khô (10–3)
50–55
40–50
3 ngày đêm
4 ngày đêm
Vùng B: phía Đông Trường Sơn từ Diễn Châu đến Ninh Thuận Khô (2–7)
Mưa (8–1)
55–60
35–40
4 ngày đêm
2 ngày đêm
Vùng C: Tây Nguyên và Nam Bộ Khô (12–4)
Mưa (5–11)
70
30
6 ngày đêm
1 ngày đêm

Tiêu chuẩn yêu cầu tăng thêm 1 ngày đêm khi dùng xi măng poóc lăng xỉ, poóc lăng puzolan, xi măng đóng rắn chậm hoặc phụ gia chậm đông kết, và với công trình ven biển trong phạm vi 1 km tính từ mép nước. Đây là mức tối thiểu; trong thực tế nhà ở, nhiều đơn vị thi công giữ ẩm sàn khoảng 7 ngày, sàn mái và sân thượng lâu hơn nếu điều kiện cho phép.

Cách tưới và phủ ẩm sàn đúng cách

  • Phủ ẩm: trải bao tải, vải địa kỹ thuật hoặc mùn cưa đã làm ướt lên mặt sàn rồi tưới lên lớp phủ; cách này giữ nước lâu, giảm số lần tưới, rất hợp vùng nắng gió.
  • Ngâm nước: với sàn mái, sân thượng, có thể be bờ bằng vữa hoặc gạch quanh mép rồi ngâm một lớp nước mỏng; tiêu chuẩn cho phép ngâm thay cho tưới.
  • Tưới trực tiếp: dùng vòi có đầu phun hoa sen hoặc phun sương, tưới đều cả mặt sàn, không xối mạnh một chỗ. Một cuộn vòi dài như Claber Kiros Kit 8945 (ống 20 m, đường kính trong 12 mm, có tay quay thu dây) giúp tưới đến các góc sàn mà không phải kéo ống lê qua mặt bê tông.
  • Số lần tưới: không cố định, miễn sao mặt bê tông luôn ẩm. Ngày nắng gắt phải tưới dày hơn; ban đêm vẫn phải giữ ẩm, không để mặt sàn khô qua đêm.
  • Nước tưới: nước sạch theo yêu cầu nước cho bê tông; tiêu chuẩn cho phép dùng nước sông, hồ không lẫn tạp chất có hại.
  • Mặt dưới sàn và dầm: sau khi tháo cốp pha mà bê tông chưa đạt cường độ tới hạn thì tiếp tục tưới cả mặt dưới.

Những việc nên tránh trong thời gian bảo dưỡng

  • Đi lại, kéo xe rùa, chất gạch, sắt thép lên sàn khi bê tông còn non.
  • Khoan, đục sàn hoặc va đập mạnh vào cột chống, cốp pha.
  • Tháo cốp pha đáy, cột chống sớm hơn yêu cầu của thiết kế và tiêu chuẩn thi công.
  • Bỏ bảo dưỡng vì trời có mưa: mưa rào ngắn không thay được việc giữ ẩm liên tục, còn mưa lớn ngay sau khi đổ phải che phủ để tránh rỗ mặt.

Chuẩn bị trước khi đổ để bảo dưỡng thuận lợi

Bảo dưỡng tốt bắt đầu từ khâu chuẩn bị. Tính đúng khối lượng bê tông để đổ liền một lần, tránh mạch ngừng (xem Cách tính khối lượng bê tông tươi cho sàn, dầm và móng nhà phố). Chuẩn bị sẵn bao tải, nilon, nguồn nước, vòi tưới và người trực tưới cả đêm đầu. Mùa nắng nên đổ vào sáng sớm hoặc chiều mát. Với sàn mái, bảo dưỡng tốt còn là tiền đề cho lớp chống thấm phía trên, tham khảo bài Chọn giải pháp chống thấm mái bê tông.

Câu hỏi thường gặp

Đổ bê tông xong bao lâu thì tưới nước?
Không tưới trực tiếp ngay. Phủ ẩm trước, sau khoảng 2,5–5 giờ (mùa hanh khô miền Bắc khoảng 5–8 giờ) tưới thử, mặt không bị hư mới bắt đầu tưới.

Phủ nilon có thay được việc tưới nước không?
Nilon giúp hạn chế bốc hơi và được tiêu chuẩn chấp nhận, nhưng phải phủ kín, chèn mép và kiểm tra thường xuyên; thấy mặt khô thì vẫn phải bổ sung nước.

Ở TP.HCM mùa khô cần tưới mấy ngày?
TP.HCM thuộc vùng C; mùa khô (tháng 12–4) thời gian bảo dưỡng cần thiết không dưới 6 ngày đêm với bê tông thông thường.

Sàn đã nứt chân chim thì làm gì?
Tăng cường phủ ẩm ngay để vết nứt không phát triển và báo kỹ thuật kiểm tra; vết nứt mặt nhỏ thường được xử lý trước khi cán nền hoặc chống thấm.

Kết luận

Bảo dưỡng bê tông sàn gồm hai bước liền mạch: phủ ẩm ngay sau khi hoàn thiện, rồi tưới giữ ẩm liên tục cả ngày lẫn đêm đến khi đủ thời gian theo vùng và mùa của TCVN 8828:2011. Làm đúng giúp sàn đạt cường độ thiết kế, ít nứt và chống thấm tốt hơn.

Tham khảo các loại bê tông tươi SCG, INSEE, Lê Phan trên Nhavui.com, hoặc gọi hotline 079 67 56789 để được tư vấn mác bê tông và kế hoạch đổ, bảo dưỡng sàn.