Trả lời nhanh: chống thấm cổ ống xuyên sàn cần ít nhất bốn nhóm vật tư phối hợp với nhau: vữa chèn khe để lấp kín khoảng hở giữa ống và bê tông, keo trám hoặc keo trương nở bao quanh thân ống, lưới gia cường quấn quanh chân ống và màng chống thấm quét chồng lên toàn bộ. Nếu chân ống đang rò nước, dùng thêm vữa đông kết nhanh để chặn nước trước. Thiếu một lớp nào, cổ ống vẫn có thể thấm sau vài mùa mưa.

Bài chọn vật liệu chống thấm sàn nhà vệ sinh trước khi lát gạch đã nói về vật liệu cho cả mặt sàn và có một phần ngắn về cổ ống. Bài này đi sâu vào riêng điểm cổ ống: cần mua gì, mỗi thứ làm nhiệm vụ gì và dùng bao nhiêu.

Vì sao cổ ống là điểm dễ thấm nhất

Ở cổ ống có ba vật liệu gặp nhau: ống nhựa, vữa chèn và bê tông sàn. Chúng co giãn khác nhau theo nhiệt độ, ống nước nóng còn giãn nở mạnh hơn. Vữa chèn sau khi khô thường co ngót tạo khe nhỏ quanh thân ống. Màng chống thấm quét ở mặt sàn lại hay bị mỏng hoặc đứt đúng tại chỗ chuyển từ mặt phẳng lên thân tròn của ống.

Bộ vật tư cổ ống gồm những lớp nào

Vữa chèn khe và vữa đông kết nhanh

Khoảng hở quanh ống sau khi lắp thường được đục rộng, vệ sinh sạch và chèn lại bằng vữa. Để vữa bám tốt vào bê tông cũ và ít thấm hơn, thợ hay pha phụ gia latex như SikaLatex TH vào nước trộn và quét lớp hồ dầu kết nối trước khi chèn. Liều lượng pha theo tài liệu của Sika cho từng ứng dụng.

Khi chân ống đang rỉ nước, vữa thông thường không kịp đông. Lúc này dùng vữa đông kết nhanh KOVA Plug: theo KOVA, trộn Plug với nước theo tỷ lệ 1 : 0,3 khối lượng, vữa khô sau khoảng 3–5 phút, dùng cho chân ống xuyên sàn và điểm rò rỉ. Vì đông rất nhanh, chỉ trộn lượng nhỏ dùng ngay, ấn chặt và giữ tay đến khi vữa cứng.

Keo trám và keo trương nở quanh thân ống

Sau khi vữa chèn đông cứng, khe giữa vữa và thân ống cần được bịt bằng keo chuyên dụng:

• Keo kháng nước INTOC dạng đặc, màu ngả vàng. Theo nhà sản xuất, dùng nguyên chất cho cổ ống, ép chặt vào khe giữa ống và bê tông. Với vết nứt cần đục rộng hình chữ V trước khi trám. Khi dùng ngoài trời có thể trộn 1 phần keo với 1 phần cát khô theo khối lượng.
• Keo trương nở SikaSwell S-2 gốc polyurethane một thành phần, màu đỏ ô-xít, đóng gói ống 300 ml và xúc xích 600 ml. Keo trương nở khi gặp nước: theo Sika, thể tích tăng dưới 25% sau 1 ngày và dưới 100% sau 7 ngày ngâm nước sạch, nên tự bịt kín khe nếu nước len vào. Keo khô bề mặt khoảng 2 giờ, đóng rắn khoảng 2 mm sau 1 ngày, thi công ở nhiệt độ +5 đến +35°C trên bề mặt khô.

Keo trương nở nằm bên trong kết cấu, cần được che phủ bởi vữa hoặc màng chống thấm bên trên, không để lộ ra mặt hoàn thiện.

Lưới gia cường và màng chống thấm phủ chồng

Vị trí chuyển tiếp từ sàn lên thân ống là nơi màng dễ nứt nhất, nên cần lưới gia cường. Lưới webertape FM dạng cuộn 1 m x 30 m, định lượng 85 g/m², ô lưới 2 x 2 mm, cường độ chịu kéo từ 650 N/50 mm và kháng kiềm từ 70% theo BS EN 13496 (thông số Weber). Cắt miếng lưới khoét lỗ vừa ống, ốp trùm lên mặt sàn quanh chân ống và một dải quấn lên thân ống.

Lưới được ấn chìm vào lớp màng đầu tiên. Ví dụ với SikaTop-109 Seal: hai thành phần A : B = 1 : 2, quét tối thiểu 2 lớp, mỗi lớp khoảng 1 kg/m², chờ 4–8 giờ giữa các lớp ở 20°C và thi công khi nhiệt độ từ +8°C trở lên. Lớp màng phải chạy liên tục từ mặt sàn lên thân ống, không ngắt ở chân ống.

Trình tự thi công gợi ý

1. Đục rộng, vệ sinh sạch khe quanh ống, làm ẩm bê tông nếu vật liệu yêu cầu.
2. Chặn rò bằng vữa đông kết nhanh nếu có nước rỉ.
3. Chèn vữa có phụ gia latex, đầm chặt, để vữa đông cứng.
4. Trám keo kháng nước hoặc keo trương nở quanh thân ống khi bề mặt khô.
5. Quét lớp màng thứ nhất, ấn lưới gia cường, quét lớp thứ hai trùm kín lưới.
6. Ngâm nước thử tối thiểu 24 giờ trước khi cán nền và lát gạch.

Thời gian chờ giữa các bước theo tài liệu của từng sản phẩm.

Tính lượng vật tư cho một phòng vệ sinh

Một phòng vệ sinh thường có 3–5 điểm xuyên sàn: thoát sàn, thoát bồn cầu, thoát lavabo, ống cấp. Một ống Ø90 có chu vi khoảng 0,28 m. Theo Sika, với mặt cắt tam giác 15 mm, một ống SikaSwell S-2 300 ml đủ khoảng 3,1 m đường keo; xúc xích 600 ml khoảng 6,2 m. Như vậy một ống 300 ml thường dư cho một phòng vệ sinh, nên đủ cho cả nhà nhiều phòng nếu thi công cùng đợt. Lưới gia cường chỉ cần các miếng nhỏ quanh chân ống, phần còn lại dùng cho góc tường – sàn.

Lỗi thường gặp khi xử lý cổ ống

• Chỉ quét màng chống thấm lên mặt sàn mà không trùm lên thân ống.
• Dùng silicone thông thường thay keo chuyên dụng cho cổ ống bên dưới lớp cán nền.
• Chèn vữa khô, không đầm chặt nên còn rỗng bên trong.
• Bỏ qua bước ngâm nước thử, đến khi lát gạch xong mới phát hiện thấm.

Câu hỏi thường gặp

Có thể chỉ dùng keo trám mà không chèn vữa?

Không nên. Keo chỉ bịt khe nhỏ, khoảng hở lớn quanh ống cần được chèn vữa đặc chắc trước, sau đó mới trám keo và phủ màng.

Keo trương nở có dùng cho ống nước nóng được không?

Cần đối chiếu điều kiện sử dụng trong tài liệu của Sika cho đúng sản phẩm. Với ống nóng, kỹ thuật nên kiểm tra kỹ trước khi chọn.

Cổ ống cũ đang thấm có xử lý từ trên xuống được không?

Được, nhưng phải tháo gạch và lớp cán quanh ống để lộ khe, sau đó thực hiện lại đủ các lớp như trên. Chỉ trám keo lên mặt gạch thường không giải quyết triệt để.

Phải ngâm nước thử bao lâu?

Thường tối thiểu 24 giờ. Kiểm tra trần tầng dưới quanh vị trí ống trước khi cho cán nền.

Kết luận

Cổ ống kín nước nhờ cả một hệ: vữa chèn đặc, keo bịt khe, lưới gia cường và màng phủ liên tục. Chuẩn bị đủ vật tư từ đầu giúp thợ không phải thay thế bằng thứ có sẵn. Xem các sản phẩm Sika, INTOC, KOVA, Weber trong danh mục chống thấm hoặc gửi số điểm xuyên sàn cho Nhavui.com để được tư vấn bộ vật tư phù hợp.