Mái kính và mái che thường được sử dụng tại những vị trí cần che mưa nhưng vẫn muốn giữ ánh sáng tự nhiên, hoặc cần tạo thêm vùng sử dụng ngoài trời mà không xây kín hoàn toàn.

Các vị trí thường gặp gồm:

  • Sân trước.

  • Lối vào nhà.

  • Ban công.

  • Sân thượng.

  • Sân sau.

  • Giếng trời.

  • Khu giặt phơi.

  • Khoảng thông tầng.

  • Lối đi bên hông nhà.

  • Gara hoặc khu để xe.

  • Khu vực cửa chính và cửa sổ.

  • Khu bàn trà hoặc sân vườn.

Một hệ mái hoàn chỉnh không chỉ có phần kính hoặc tấm che mà còn gồm kết cấu chịu lực, phụ kiện liên kết, vật liệu làm kín, thoát nước, che nắng và hệ hoàn thiện mép mái.

Tùy thiết kế, công việc thường gồm:

  • Xác định vị trí và phạm vi mái.

  • Khảo sát điểm neo vào nhà.

  • Thi công khung đỡ.

  • Lắp xà hoặc thanh đỡ.

  • Xử lý chống ăn mòn cho khung kim loại.

  • Lắp kính hoặc tấm lợp.

  • Lắp nẹp và phụ kiện giữ tấm.

  • Xử lý khe tiếp giáp.

  • Làm kín các vị trí bắt vít hoặc liên kết.

  • Xử lý mái tiếp giáp tường.

  • Lắp máng xối.

  • Lắp ống thoát nước.

  • Bố trí giải pháp che nắng nếu cần.

  • Lắp điện và chiếu sáng dưới mái.

  • Kiểm tra khả năng thoát nước và độ kín sau hoàn thiện.

Nên xác định loại vật liệu mái trước khi gia công khung vì kính, polycarbonate và các tấm lợp khác có yêu cầu đỡ và liên kết khác nhau.

Có thể chia thành một số nhóm chính:

Mái kính

Phù hợp các khu vực cần lấy sáng và tạo cảm giác thoáng như giếng trời, sân trước, ban công hoặc mái sảnh.

Mái polycarbonate

Có trọng lượng tương đối nhẹ, có nhiều dạng tấm và thường được sử dụng cho sân, lối đi, sân thượng hoặc mái che ngoài trời.

Mái tôn hoặc tấm kim loại

Phù hợp khi ưu tiên che nắng, che mưa và không yêu cầu lấy sáng nhiều.

Mái lam hoặc pergola

Thường được dùng cho sân thượng, sân vườn và khu nghỉ ngoài trời. Có thể kết hợp thêm kính hoặc tấm polycarbonate phía trên.

Mái che di động

Có thể sử dụng bạt, hệ kéo hoặc các giải pháp đóng mở phù hợp khi cần linh hoạt che nắng mưa.

Mỗi hệ mái cần bộ vật tư riêng, không nên dùng chung cấu tạo liên kết một cách máy móc.

Khung là phần chịu lực chính của hệ mái.

Tùy thiết kế có thể sử dụng:

  • Thép hộp.

  • Thép hình.

  • Khung thép gia công.

  • Inox ở một số thiết kế.

  • Nhôm định hình.

  • Hệ khung chuyên dụng của nhà sản xuất.

Phụ kiện kết cấu thường gồm:

  • Bản mã.

  • Bulông.

  • Bulông neo.

  • Vít.

  • Thanh giằng.

  • Tai liên kết.

  • Vật tư hàn.

  • Chi tiết neo vào dầm, cột hoặc tường.

  • Sơn hoặc hệ bảo vệ chống ăn mòn.

Tiết diện và khoảng cách khung cần được xác định theo kích thước mái, vật liệu che, tải trọng và điều kiện thực tế.

Không nên chọn thép chỉ theo kinh nghiệm hoặc vẻ ngoài của mái.

Mái kính cần sử dụng loại kính phù hợp với vị trí lắp đặt trên cao và yêu cầu an toàn của công trình.

Tùy thiết kế có thể gặp:

  • Kính cường lực.

  • Kính dán an toàn.

  • Kính nhiều lớp.

  • Kính có lớp kiểm soát nhiệt hoặc các sản phẩm kính chuyên dụng khác.

Khi chọn kính cần quan tâm:

  • Kích thước tấm.

  • Loại kính.

  • Cấu tạo kính.

  • Phương pháp đỡ kính.

  • Kiểu liên kết.

  • Vị trí mép kính.

  • Khả năng thoát nước.

  • Điều kiện chịu nắng và nhiệt.

Không nên tự chọn chiều dày kính theo kích thước truyền miệng. Kích thước tấm, số cạnh đỡ, nhịp, tải trọng và hệ liên kết đều ảnh hưởng đến lựa chọn kính.

Một mái kính còn cần khá nhiều phụ kiện ngoài tấm kính.

Có thể gồm:

  • Nẹp nhôm.

  • Thanh giữ kính.

  • Bát kính.

  • Chân nhện nếu sử dụng hệ phù hợp.

  • Kẹp kính.

  • Gioăng cao su.

  • Đệm kê kính.

  • Vít và bulông.

  • Keo silicone chuyên dụng phù hợp.

  • Nắp che liên kết.

  • Nẹp kết thúc.

Phụ kiện tiếp xúc trực tiếp với kính phải tương thích với hệ kính và không tạo điểm tập trung lực bất lợi lên mép kính.

Các khe cần được xử lý để vừa cho phép vật liệu làm việc phù hợp vừa hạn chế nước xâm nhập.

Polycarbonate là lựa chọn phổ biến khi muốn lấy sáng nhưng không sử dụng kính.

Có thể gặp:

  • Tấm polycarbonate đặc.

  • Tấm polycarbonate rỗng.

  • Tấm định hình theo hệ mái.

Nhóm vật tư đi kèm có thể gồm:

  • Thanh nối tấm.

  • Nẹp nhôm.

  • Nẹp U.

  • Nẹp H hoặc hệ nối tương ứng.

  • Gioăng.

  • Vít.

  • Vòng đệm.

  • Băng bịt đầu tấm.

  • Keo tương thích.

  • Phụ kiện kết thúc.

Khi lắp cần tuân theo hướng của tấm, cấu tạo khung và khả năng co giãn của vật liệu.

Không nên bắt cứng tấm ở mọi vị trí nếu hệ sản phẩm yêu cầu khoảng cho giãn nở nhiệt.

Các điểm liên kết và tiếp giáp là nơi cần kiểm soát nước kỹ nhất.

Vật tư có thể gồm:

  • Keo silicone phù hợp ngoài trời.

  • Keo trám khe.

  • Băng butyl.

  • Băng chống thấm.

  • Gioăng cao su.

  • Tấm flashing.

  • Nẹp che.

  • Vật liệu xử lý chân tường.

Các vị trí cần chú ý:

  • Khe giữa hai tấm kính.

  • Khe giữa kính và khung.

  • Chỗ nối hai tấm polycarbonate.

  • Mái tiếp giáp tường.

  • Vị trí bắt vít.

  • Mép mái.

  • Chân khung.

  • Các điểm xuyên mái.

Keo chỉ nên là một phần của hệ làm kín, không nên dùng để thay thế cho cấu tạo che nước và thoát nước hợp lý.

Mái che nhà phố thường neo một cạnh vào tường hoặc kết cấu nhà.

Khu vực này có thể cần:

  • Tấm flashing.

  • Nẹp kim loại.

  • Keo trám.

  • Gioăng.

  • Vật liệu chống thấm.

  • Vít hoặc bulông cố định.

  • Rãnh hoặc cấu tạo che nước theo thiết kế.

Nếu chỉ đặt mép mái sát tường rồi bơm keo, nước mưa lâu ngày có thể xâm nhập khi keo lão hóa hoặc khe co giãn thay đổi.

Mái kính vẫn phải có giải pháp dẫn nước giống các loại mái khác.

Nhóm sản phẩm thường gồm:

  • Máng xối.

  • Phễu thu.

  • Ống thoát nước mưa.

  • Co.

  • Tê.

  • Nối.

  • Đầu bịt máng.

  • Giá đỡ máng.

  • Kẹp giữ ống.

  • Keo hoặc vật liệu làm kín.

Nên xác định hướng thoát trước khi thi công khung.

Không nên để nước chảy tự do từ mái kính xuống lối đi, cửa chính hoặc khu vực nhà liền kề.

Lấy sáng nhiều cũng đồng nghĩa với việc cần quan tâm đến nhiệt.

Tùy vị trí có thể kết hợp:

  • Kính có tính năng kiểm soát nhiệt phù hợp.

  • Lam che nắng.

  • Rèm dưới mái kính.

  • Mành che.

  • Lưới che nắng.

  • Hệ mái kết hợp cây xanh.

  • Hệ thông gió cho không gian bên dưới.

Đối với giếng trời, cần tính đồng thời lấy sáng và thông gió thay vì chỉ làm một tấm mái kính kín hoàn toàn.

Mái sảnh, mái sân thượng hoặc pergola thường cần thêm chiếu sáng.

Có thể sử dụng:

  • Đèn ốp.

  • Đèn tường.

  • Đèn hắt.

  • LED dây.

  • Đèn sân vườn.

  • Đèn treo dưới mái.

  • Cảm biến ánh sáng.

Vật tư đi kèm:

  • Dây điện.

  • Ống luồn.

  • Hộp nối.

  • Công tắc.

  • Bộ nguồn LED nếu cần.

  • Phụ kiện chống tác động môi trường phù hợp.

Nên đi dây bên trong hoặc dọc theo hệ khung trước khi mái được đóng hoàn toàn để hạn chế dây nổi.

  • Vật liệu mái đã được chọn.

  • Khung thép, inox hoặc nhôm theo thiết kế.

  • Xà và thanh đỡ.

  • Bản mã.

  • Bulông neo.

  • Vít và phụ kiện liên kết.

  • Vật liệu bảo vệ khung kim loại.

  • Kính hoặc tấm polycarbonate.

  • Nẹp và thanh giữ tấm.

  • Gioăng.

  • Đệm kê.

  • Keo làm kín.

  • Băng chống thấm hoặc băng butyl nếu cần.

  • Flashing tiếp giáp tường.

  • Máng xối.

  • Phễu thu.

  • Ống thoát nước mưa.

  • Vật tư che nắng nếu có.

  • Dây điện và đèn nếu cần.

  • Điểm neo vào công trình đã được kiểm tra.

  • Hệ khung đúng vị trí.

  • Khung ổn định và đã xử lý bề mặt.

  • Vật liệu mái đúng loại đã chọn.

  • Kích thước kính hoặc tấm che đã kiểm tra thực tế.

  • Hướng dốc mái đã xác định.

  • Máng xối đã có vị trí.

  • Hệ thoát nước đã có phương án.

  • Mái tiếp giáp tường đã có cấu tạo xử lý.

  • Gioăng, nẹp và keo đồng bộ với hệ mái.

  • Các vị trí điện và đèn đã chuẩn bị.

  • Giải pháp che nắng đã được tính nếu cần.

  • Lối tiếp cận để vệ sinh và bảo trì mái đã được xem xét.

Chọn kính trước nhưng không tính hệ khung: kính và khung phải được thiết kế như một hệ hoàn chỉnh.

Làm khung xong mới đổi loại vật liệu mái: có thể làm thay đổi trọng lượng, kích thước tấm và cấu tạo liên kết.

Chỉ bơm keo tại vị trí mái tiếp giáp tường: keo có thể xuống cấp theo thời gian, nên cần cấu tạo che nước hợp lý.

Không tính thoát nước: mái kính đẹp nhưng nước chảy tự do xuống cửa và lối đi sẽ gây bất tiện khi sử dụng.

Bắt tấm polycarbonate quá cứng: vật liệu có thể giãn nở theo nhiệt độ và cần lắp theo hệ phụ kiện phù hợp.

Bỏ qua vấn đề nhiệt dưới mái kính: khu vực bên dưới có thể nóng nếu chỉ ưu tiên lấy sáng.

Không tính đường vệ sinh mái: kính và tấm lấy sáng sẽ bám bụi theo thời gian nên cần có phương án bảo trì.

Khi làm mái kính và mái che nên xem đồng thời:

  • Sân thượng: thường bố trí pergola hoặc mái che.

  • Ban công: có thể cần mái kính hoặc mái lấy sáng.

  • Sân trước – sân sau: thường sử dụng mái che mưa nắng.

  • Giếng trời: liên quan trực tiếp đến mái lấy sáng và thông gió.

  • Mái bê tông: có thể là vị trí neo hoặc tiếp giáp mái che.

  • Tường xây: liên quan điểm neo và chống thấm tiếp giáp.

  • Máng xối: thu nước từ mái.

  • Nước mưa: dẫn nước về hệ thống thoát.

  • Chiếu sáng: thường tích hợp trong khung mái.

  • Sân vườn: mái che có thể kết hợp khu cây xanh hoặc bàn trà.

Mái kính cần mua những nhóm vật tư nào?

Thông thường gồm kính, khung chịu lực, nẹp hoặc phụ kiện giữ kính, gioăng, keo làm kín, vật tư neo khung, flashing, máng xối và hệ thoát nước.

Nên dùng kính hay polycarbonate cho mái che?

Hai vật liệu có đặc tính và cách lắp khác nhau. Kính phù hợp khi cần bề mặt trong, cảm giác chắc chắn và kiến trúc cao cấp; polycarbonate thường thuận lợi khi cần hệ mái nhẹ hơn. Lựa chọn nên dựa vào thiết kế, diện tích mái và nhu cầu sử dụng.

Mái kính có bị nóng không?

Mái kính có thể làm tăng lượng bức xạ đi vào không gian bên dưới tùy loại kính và vị trí mái. Có thể kết hợp kính phù hợp với lam, rèm, cây xanh hoặc giải pháp thông gió để kiểm soát nhiệt.

Có cần làm máng xối cho mái kính không?

Nếu nước từ mái không thể thoát trực tiếp đến vị trí phù hợp thì nên có hệ máng và ống dẫn nước. Đặc biệt với mái sảnh, sân trước và mái tiếp giáp nhà bên cạnh, việc kiểm soát dòng nước rất quan trọng.

Có thể bắt khung mái che trực tiếp vào tường không?

Có thể có giải pháp neo vào tường hoặc kết cấu, nhưng vị trí neo phải được xác định theo cấu tạo thực tế. Không nên bắt khung tùy tiện vào lớp tô hoặc lớp hoàn thiện không có khả năng chịu lực.

Mái polycarbonate có cần dùng keo ở mọi mối nối không?

Không nhất thiết. Nên sử dụng đúng hệ nẹp, gioăng, vít và phụ kiện của cấu tạo mái. Keo chỉ được sử dụng ở những vị trí cần thiết và phải tương thích với vật liệu.

Mái kính và mái che nhà phố nên được xem là một hệ kết cấu – che mưa – lấy sáng – thoát nước hoàn chỉnh, không chỉ đơn giản là dựng khung rồi đặt một tấm kính lên trên.

Khi chuẩn bị vật tư, nên chia thành các nhóm: khung chịu lực – kính/tấm che – phụ kiện liên kết – vật liệu làm kín – che nắng – máng xối – thoát nước – điện và chiếu sáng.

Ba vấn đề cần chốt trước nhất là loại vật liệu mái, điểm neo kết cấu và hướng thoát nước. Sau đó mới đặt kính hoặc tấm theo kích thước thực tế.

Đặc biệt với mái kính, không nên tự quyết định chiều dày kính hoặc kích thước khung theo kinh nghiệm. Kính nằm trên cao cần được lựa chọn, gia công và lắp đặt phù hợp với hệ khung và điều kiện sử dụng. Làm đúng từ đầu sẽ giúp mái vừa sáng, đẹp, ít dột và thuận tiện bảo trì lâu dài.